Örnek daire mi, sanal örnek daire mi?
Örnek daire hâlâ alıcıyı en çok ikna eden şey. Ama hazırlanması aylar sürüyor, bütçeden ciddi para götürüyor ve çoğu zaman sadece tek bir tipi gösteriyor. Sanal örnek dairenin nerede işe yaradığını, nerede yetmediğini anlattık.
Brickless Ekibi3 dk okuma

Alıcıların çoğu kararını örnek dairede veriyor. Salonun gerçek büyüklüğünü görmek, tezgâha dokunmak, pencereden dışarı bakmak; kat planında olmayan her şey orada. Türkiye'de neredeyse her büyük konut projesinin bir örnek dairesi olması bu yüzden.
Ama örnek dairenin bilinen üç derdi var: geç hazır oluyor, pahalıya patlıyor ve genelde projedeki tiplerden sadece birini gösteriyor. Sanal örnek daire bu üç konuda çok işe yarıyor. Malzemeye dokunmak konusunda ise yetersiz kalıyor. Gelin ikisini karşılaştıralım.
Örnek daire aslında kaça mal oluyor?
Mobilya ve dekorasyon işin sadece görünen kısmı. Asıl masraf başka yerlerden çıkıyor. Örnek daire için ya kaba inşaatın o daireye kadar gelmesini beklemek ya da şantiyenin dışında ayrı bir yapı kurmak gerekiyor. Satış sürdükçe kira, elektrik, temizlik, güvenlik ve sigorta her ay ödeniyor. O daire satılamıyor ya da en sona kalıyor, sonunda da çoğu zaman indirimle satılıyor. Plan ya da malzeme değişirse daireyi yeniden düzenlemek gerekiyor.
ABD'de sanal örnek ev üzerine çalışan Focus 360'tan Steve Ormonde, iyi hazırlanmış bir sanal örnek evin, gerçek bir örnek evin bir yıllık bakım ve işletme masrafından daha ucuza geldiğini söylüyor. Aynı röportajda, döşenmiş gerçek bir evin yerini doldurmanın kolay olmadığını da kabul ediyor. Biz de bu ikinci kısma katılıyoruz.
Karşılaştırma
| Gerçek örnek daire | Sanal örnek daire | |
|---|---|---|
| Ne zaman hazır? | İnşaat ilerledikten ya da showroom kurulduktan sonra | Mimari proje netleşince |
| Kaç tip gösterilir? | Genelde bir, en fazla iki | Hepsi; her kat ve cephe dahil |
| Manzara ve ışık | Sadece o dairenin katı ve yönü | Her daire için, günün farklı saatlerinde |
| Malzeme seçenekleri | Tek kombinasyon | Görüşme sırasında değiştirilebilir |
| Nerede gösterilir? | Şantiyede ya da showroomda | Satış ofisi, fuar, telefon |
| Değişiklik | Tadilat | Modelde güncelleme |
| Dokunma, koku, ses | Var | Yok, malzeme numuneleriyle desteklemek gerekir |
Erken başlamak ne kazandırır?
Bize göre sanal örnek dairenin en büyük faydası maliyetten çok zaman. Satış, örnek dairenin bitmesini beklemeden başlayabiliyor. Bunun ne kadar para ettiğini basit bir hesapla görebiliriz.
120 daireli bir proje düşünelim. Satış üç ay erken başlasın ve bu üç ayda 20 daire, ortalama 6 milyon TL'den yüzde 30 peşinatla satılsın. Bu, üç ay erken kasaya giren 36 milyon TL demek. Yüzde 36'lık politika faiziyle hesaplarsak bu paranın üç aylık finansman değeri yaklaşık 3,2 milyon TL. Bankaların ticari kredi faizleri bunun üstünde olduğu için gerçek fark büyük ihtimalle daha da fazla. (Rakamlar sadece örnek; yatırım ya da finansman tavsiyesi değildir.)
Bir de fiyat konusu var. İlk satışlar hızlı giderse sonraki etaplarda fiyat artırmak kolaylaşıyor. Yavaş başlayan projede ise kampanya yapma baskısı erkenden geliyor.

Görüşmeler uzuyor, ziyaret sayısı azalıyor
Avustralyalı DevelopWise, Unreal Engine ile hazırlanan dokunmatik ekran ve VR sistemine geçtikten sonra yarım saat diye planlanan görüşmelerin ortalama bir buçuk saate çıktığını anlatıyor. İlk bakışta zaman kaybı gibi görünebilir. Ama alıcı projeyi tek seferde anlıyorsa ikinci, üçüncü kez gelmesine gerek kalmıyor.
Bizim önerimiz: ikisi birlikte
Çoğu projede en iyi sonucu ikisini birlikte kullanmak veriyor. Satış ofisinde küçük bir malzeme köşesi olsun: parke, tezgâh, kapı ve armatür numuneleri. Alıcı dokunmak istediği şeye orada dokunsun. Daire tiplerinin hepsi VR ile, site ve ortak alanlar ekranda, satılık daireler de anlık olarak gösterilsin. Görüşme bitince alıcı dairenin linkini alıp gitsin.
Hangi durumda hangisi daha mantıklı? İnşaat henüz başlamadıysa ya da projede çok sayıda daire tipi varsa sanal örnek daire neredeyse tek seçenek. Alıcıların çoğu başka şehirde ya da yurt dışındaysa da öyle. Lüks bir projede, inşaat epey ilerlemişse gerçek örnek daire hâlâ çok etkili; sanal örnek daire de diğer tipleri ve manzaraları göstermek için onun yanında yer alır. Satış ofisinin nasıl düzenlenebileceğini ayrı bir yazıda anlattık.
Sıkça sorulan sorular
Sanal örnek daire nedir?
Projedeki bir dairenin mimari projeden hazırlanmış, gerçek ölçülerde 3 boyutlu kopyasıdır. Satış ofisinde VR gözlükle ya da web üzerinden tarayıcıda gezilebilir.
Sanal örnek daire gerçek örnek dairenin yerini tutar mı?
Birçok projede tutar, özellikle satış inşaattan önce başlıyorsa ya da çok sayıda daire tipi varsa. Malzemeye dokunma hissini veremediği için yanında gerçek malzeme numunelerinin de bulunmasını öneriyoruz.


